Đợi mưa

Thứ bảy 31/10/2020 05:00

Thăn tức tốc phi xe máy về nhà khi biết thằng Tuân bỏ học. Trên đường về Thăn không nghĩ đến chuyện gì khác ngoài việc sẽ đánh cho thằng con một trận đòn. Từ ngày mẹ bỏ nhà đi theo người đàn ông khác nó đã không muốn đi học.

Từ trường về đến nhà là sáng cầm điện thoại, chiều đi chăn trâu trong lũng cũng dán mắt vào màn hình mặc trâu đi đâu thì đi. Mặc cho đàn trâu đói, no hay phá hoại cây trồng của người làng cũng không quan tâm. Thế thì chăn dắt cái gì? Nó nghiện game còn hơn mấy người nghiện rượu, thuốc lá. Giờ lại bỏ học, nó tính làm gì đây?

Thăn sẽ cho nó một trận roi, không thể để nó nhảy qua đầu mình được. Cây roi bằng tre vàng óng để trên gác bếp đã lâu không động đến bị ám muội đen cả rồi. "Cỏ gianh mà muốn cao hơn cây tre à? Chưa được đâu con ạ". Thăn tay điều khiển xe, đầu suy tính.

Minh họa: ích hiệp.

Mấy hôm nay Tuân nhổ sạch đám cỏ trong vườn, san những mô đất cao rồi đem rơm rạ khô rải đều để lót dưới tấm cót khi phơi thóc khỏi bị những viên đá nhỏ, đất cứng, cây que làm thủng. Thóc thu về chất đống để đấy sẽ hỏng hết lấy gì mà ăn? Một năm mới làm được một vụ, không phơi phóng cho thóc khô thì tuốt ở ngoài ruộng về cũng công cốc. Tranh thủ những ngày nắng phơi hai lượt cho thóc khô đều rồi đổ vào trong bồ mới yên tâm được.

Đợi nắng lên, Tuân ra vườn mở mấy tấm cót ra rồi vào nhà vác những bao thóc ra phơi. Xong đâu đấy nó mới đun nước úp gói mì tôm ăn sáng. Có hôm Tuân chỉ ăn cơm rang với rau xanh. “Thằng Tuân đã biết lo việc gia đình rồi”. Những người hàng xóm nói vậy. Nó không như bố ngày ở nhà, tháng ở ngoài, mỗi khi về đến nhà chỉ biết mắng con. Xong Thăn lại đi ngay. Con chim dù bay xa đến đâu vẫn tìm về tổ, còn bố của Tuân thì...

Bây giờ Thăn coi nhà dì Trời là chính, nhà này chỉ là nhà trọ thôi. Tuân không chăm lo ngôi nhà này thì có ngày cỏ dại mọc đầy lối đi, mạng nhện giăng kín cửa trước, cửa sau. Mười sáu tuổi Tuân đã có thể làm được những việc nhà nông. Vận hành máy cày bừa thuần thục như người lớn. Tuân nhìn người trong bản làm, nghe người già chỉ bảo thì có gì mà không làm được. Những bữa cơm vắng bố, vắng mẹ không làm Tuân buồn mà chỉ khiến nó quen và ngày càng cứng cỏi, trưởng thành hơn.

Thăn đến nhà, thấy cửa trước, cửa sau mở toang. Những sợi khói bốc lên từ trong bếp làm Thăn la toáng lên. "Thằng Tuân đâu rồi? Mày ra đây tao bảo. Ai cho mày tự ý bỏ học? Cỏ gianh mà muốn cao hơn cây tre à? Bỏ học thì mày định làm gì, đi ăn cắp, ăn cướp của thiên hạ hả?". Không thấy thằng Tuân trả lời. Nó không ở trong bếp, Thăn ngó vào trong buồng cũng không thấy bóng dáng con đâu cả. Miệng vừa lu loa Thăn vừa bước từ cửa sau ra cửa trước.

Thăn ngạc nhiên thấy trước hiên nhà đã được dọn dẹp sạch sẽ. Bước chân ra khu vườn thấy Tuân đang phơi thóc. Tuân chẳng thèm ngước lên nhìn bố đứng cách nó vài sải tay. Nhìn khoảnh vườn sạch sẽ, thóc được phơi khô, cơn tức giận trong lòng Thăn bỗng dưng tiêu tan. Nhưng việc Tuân bỏ học không hỏi ý kiến bố, Thăn không thể bỏ qua.

- Làm sao mà mày bỏ học hả Tuân? - Thăn hỏi con.

- Bố còn biết đến việc mình có nhà, có con cơ à?

- Mày… mày láo… mày không có quyền hỏi tao câu đó biết chưa?

Tuân nhìn thẳng vào mắt bố:

- Con không có quyền? Bố thử nhìn lại mình xem. Thu hoạch mấy chục bao thóc về chất đống ở trong nhà liệu lúa có tự khô không? Bố bỏ nhà đi ở với dì Trời nửa tháng trời không thèm về nhà hỏi han con một câu. Hằng ngày con ăn uống thế nào không cần biết, mắm muối, gạo còn hay không bố chẳng quan tâm. Đầu năm học bao nhiêu khoản đóng góp bố có biết không? Thử hỏi các bạn cùng trang lứa với con ở trong cái bản này có ai giống như con không?

Con cũng có bố có mẹ. Mẹ thì bỏ đi theo người đàn ông khác, bố cũng tìm đến người đàn bà khác. Ở trong cái nhà này con có khác gì con mồ côi đâu? Con mồ côi thật còn được nhà nước hỗ trợ, đằng này con “mồ côi sống” cả bố và mẹ mới nhục, mới đau chứ. Con bỏ học ở nhà để lo công việc mà lẽ ra bố phải làm đấy. Con làm như thế là sai sao?

Thăn há miệng không nói được câu nào. Những lời nói của Tuân như lưỡi dao cắt từng khúc ruột, Thăn còn nói gì được nữa. Đứa con mười sáu tuổi chín chắn hơn Thăn nghĩ. Thóc thu về không phơi được vài ngày sẽ mốc mọc mầm. Gạo xát ra ăn không được, bán cho người nấu rượu chẳng ai mua.

Năm ngoái Thăn đã bỏ đi mười mấy bao thóc vì không bảo quản được. Nếu Tuân cũng bỏ nhà đi chơi với lũ bạn thì không ai phơi thóc sẽ hỏng hết, hai con lợn trong chuồng không ai chăn, vài con gà, con vịt sẽ chết đói. Khi biết Tuân bỏ học Thăn rất bực tức, định về nhà cho nó một trận. Ai ngờ nó lại chất vấn bố với những từ ngữ hóc búa, lí lẽ nặng ngàn cân.

Từ ngày vợ bỏ đi Thăn tìm đến rượu để giải sầu. Sáng sớm khi nhiều nhà trong bản còn chưa mở cửa Thăn đã ra khỏi nhà đến la cà ở quán bánh cuốn đầu làng. Có hôm Thăn say rượu chui vào lều để rơm của người hàng xóm ngủ, Tuân phải đi dìu bố về nhà. Tuân không còn nhớ đã bao nhiêu lần phải đi tìm bố về nhà nữa. Rồi từ ngày bố gặp dì Trời khi hai người cùng làm thuê ở biên giới, hai người tìm được sự đồng cảm.

Một người chồng chết sớm, con còn nhỏ, nhu cầu sinh lý như ngọn lửa âm ỉ cháy. Một người vợ bỏ đi theo người đàn ông khác đã lâu không được gần gũi đàn bà. Như tìm thấy ánh sáng nơi chân trời, Thăn chăm đi bốc hàng và bớt uống rượu. Tiền được bao nhiêu Tuân không biết. Bố không cho và cũng không nói với con bao giờ.

Việc nhà Thăn để hết cho con làm, chẳng cần biết Tuân có đảm đương được hay không. Thăn đi với Trời, vắng nhà nhiều hơn. Lúa cấy xong Thăn phó mặc cho trời mưa xuống, cho thằng con đi lấy nước về ruộng, cỏ dại từ bờ che kín hai hàng lúa chẳng buồn phát đi. Tuân sáng đi học, chiều tranh thủ đi phát cỏ cho lúa. Trâu nhờ người trong bản trông giúp, tối mới đi vào lũng đón về chuồng. Tuân một mình làm đủ mọi việc lớn nhỏ trong gia đình.

Thỉnh thoảng bố mới về nhà, về vội rồi cũng đi nhanh. Hôm nào Thăn không đi nhà dì Trời thì đến nhà hàng xóm la cà rượu chè cả ngày. Bố không biết đàn gà, vịt có mấy con. Có bữa cầm vào cái xô để cho lợn ăn, bố thốt lên ngạc nhiên “Hai con lợn nhà mình lớn bằng này rồi sao?”. Thăn như người mới từ đâu về chứ không phải trụ cột gia đình này thì phải.

Tuân bỏ học ở nhà không kiếm ra tiền. Hôm nay bố về nhà nó muốn nói với bố về chuyện sẽ theo bạn đi làm công nhân ở dưới miền xuôi. Tuân chưa đủ tuổi để làm công nhân chính thức nhưng có thể làm công việc thời vụ, nhiều người làm thời vụ mỗi tháng cũng được sáu, bảy triệu đồng. Chịu khó mới có tiền tiết kiệm.

Trong bản này có người mới đi được hai, ba năm đã có tiền gửi về cho bố mẹ sắm sửa đồ dùng gia đình, tích cóp đủ tiền mua xe máy bốn năm chục triệu đồng. Ở nhà làm ruộng thì chỉ đủ ăn làm gì dư tiền để có thể mua sắm. Nắng thế này chỉ hai ba ngày nữa là phơi xong thóc, rơm khô cũng thu về chất trên chuồng để mấy con trâu có cái ăn trong những ngày giá rét không chăn thả được.

Thăn nghe con bàn chuyện trong lòng vui mừng lắm. Thăn cứ nghĩ nó bỏ học là để chơi game vô bổ, nhưng không ngờ con đã tính từng đường đi, nước bước rồi. Nó làm sạch cỏ mảnh vườn, phơi thóc, gánh rơm về tích trữ làm thức ăn cho trâu... Nó đã nghĩ đi xa hơn cái đầu của Thăn. Ngồi nghe con tính chuyện, Thăn cảm thấy mình nhỏ bé trước con nhiều. Cứ như đổi vai vế vậy. Những ngày sống một mình cáng đáng việc nhà bấy lâu nay khiến nó trưởng thành hơn những người bạn cùng trang lứa.

- Con tính như vậy bố thấy đúng đấy. Nhưng con đi thì cần bao nhiêu tiền? Cuộc sống công nhân không giống như ở nhà mình đâu.

- Đi làm bước đầu chỉ cần hai, ba triệu đồng thôi bố ạ. Chỉ khó khăn một hai tháng đầu, khi quen công việc, hằng tháng có lương rồi mọi việc sẽ ổn thôi. Con thấy anh Hiển, anh Hải nói thế mà.

- Con xuống ở với hai người đó à?

- Vâng. Chỗ ở chật chội một tý, nhưng mình đi kiếm tiền mà có phải đi du lịch, nghỉ mát đâu mà ở phòng rộng rãi chứ. Con hỏi anh Hải, anh Hiển rồi.

- Ừ con tính thế cũng phải. Các con sống xa nhà phải bảo ban nhau, dựa vào nhau mà sống. Còn tiền bố sẽ cố gắng lo cho con.

- Vâng.

Thăn đợi con nói thêm gì đó, như khuyên bố đừng đi sống với dì Trời, khuyên bố chăm chỉ làm ăn nhưng nó không nói gì thêm. Không biết nó đang nghĩ gì trong đầu? Thăn không thể nào hiểu được suy nghĩ của con về chuyện bố nó ăn ở với dì Trời như hai vợ chồng. Thăn sống được năm mươi mùa hoa nở rồi, trên đầu tóc đã muối tiêu lẽ nào lại để con dạy cách sống, cách chăm lo cho gia đình.

Tiễn con lên xe dặn dò cẩn thận khi xuống nơi làm việc chỗ đông người, Thăn quay vào nhà. Thóc đã phơi xong, rơm rạ khô, cỏ khô Thăn gom thành một đống lớn đốt lấy tro trộn với phân chuồng hoai mục bón cây ăn quả. Đợi mưa xuống Thăn sẽ làm đất trồng các loại rau xanh. Không thể để mảnh vườn như vậy mãi được, nó đã bị bỏ hoang mấy năm rồi.   

Nông Văn Lập

Viết bình luận

Hãy sử dụng tiếng Việt có dấu khi viết bài. Bình luận của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng

 (*) 

  (*)

   

Số ký tự còn lại:

Protected by FormShield
Refresh