Ấn tượng về tập hồi ký “những nẻo đường đời” của Đàm Thơm

Thứ hai 04/03/2019 06:00

“Những nẻo đường đời” là tác phẩm văn học được viết theo thể ký của tác giả Đàm Thơm, nguyên Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng, Phó Trưởng Ban Chỉ đạo Tây Bắc.

Với chiều sâu của tư duy và bề dày công tác trải qua thực tiễn nhiều lĩnh vực, “Những nẻo đường đời” đã ra đời và “chín đỏ” cùng sự nghiệp và tuổi tác của anh. Nâng niu tác phẩm của anh, tôi đọc lại nhiều lần mà vẫn chưa thấy đã, vì mỗi lần như vậy lại phát hiện thêm những điểm mới về tác giả, tác phẩm và dấu ấn của đời sống xã hội. Là hồi ký, nhưng tác phẩm luôn mang hơi thở, sức sống của thời đại, gần gũi, thân tình và có ý nghĩa thực tiễn đối với mỗi chúng ta.

Hồi ký viết về bản thân mình, dĩ nhiên nhân vật chính là tác giả. “Những nẻo đường đời” đã khắc họa những mốc son về cuộc sống và sự nghiệp của anh với kết cấu logic 3 phần nội dung rõ rệt, đó là: Tuổi thơ và học đường; Con đường dựng nghiệp; Gia đình và cuộc sống, với 298 trang. Văn phong khoáng đạt, nhẹ nhàng, tinh tế, hấp dẫn, mỗi phần viết đã mang đến cho chúng ta những ấn tượng sâu lắng và tình cảm tốt đẹp, dường như cũng có bóng dáng mình trong đó.
Trở lại với Tuổi thơ và học đường, khoảng đầu đời, tiền đề cho sự lập thân, dựng nghiệp của tác giả. Cách đây 70 năm, ngày 13/3/1949 tại làng Nà Rị, xã Nam Tuấn (Hòa An), cậu bé Đàm Thơm đã ra đời tại một vùng quê non xanh nước biếc, sơn thủy hữu tình. Là gia đình đông anh em, những năm 60 của thế kỷ XX, hoàn cảnh kinh tế địa phương gặp nhiều khó khăn; song, cụ thân sinh là người mạnh mẽ, quyết đoán trong cuộc sống, sắc sảo bươn chải làm ăn, cần cù trong trồng trọt, chăn nuôi, giỏi giao thương, nên kinh tế gia đình luôn ổn định, con cháu được học hành. Từ lúc còn nhỏ, cũng như bao đứa trẻ khác, tính cách hồn nhiên, trong trẻo, vô tư, nhưng nét đặc biệt của Đàm Thơm là hiếu động, tinh nghịch, thông minh, tự do cương trực, hiếu thắng và gan lỳ. Trong học tập, từ thời phổ thông Đàm Thơm là học sinh biết cách khắc phục khó khăn để vươn lên, luôn kính thầy, mến bạn, cần cù chăm chỉ học hành, học giỏi toàn diện, nhất là các môn toán, lý, hóa.
Tốt nghiệp loại ưu lớp 10/10, anh mang theo kết quả học tập và rèn luyện ở mái trường phổ thông và sự mong đợi của người thân bước vào giảng đường Đại học Sư phạm Việt Bắc, Khoa Vật lý, khóa II (1967 - 1971) với niềm vui phấn khởi, ý chí quyết tâm cao. Những năm ấy, nhà trường sơ tán vào huyện Đại Từ để đảm bảo an toàn do chiến tranh phá hoại của không quân Mỹ vào miền Bắc. Nhà trường mới được thành lập, các khóa đầu gặp vô vàn khó khăn, anh và bạn bè sinh viên tự dựng lớp học, ký túc xá bằng phên tre vách nứa, mái lợp bằng lá cọ; ăn uống sinh hoạt thiếu thốn, nhưng lại đầy ắp tình yêu vì sự nghiệp “trồng người”, ngọn lửa quyết chí học tập, rèn luyện thành người giáo viên nhân dân luôn được nung nấu cháy bỏng trong anh. Sau hơn 4 năm học tập, anh đã tốt nghiệp với các môn thi đều đạt điểm khá và giỏi của Khoa Vật lý, là đoàn viên ưu tú, đối tượng kết nạp Đảng. Đó là toàn bộ hành trang của anh, vốn tri thức, vốn sống tích lũy có được sau nhiều năm học tập, rèn luyện từ phổ thông đến đại học để dấn thân lập nghiệp cho mình, bước ngoặt lớn của cuộc đời.
Là một học sinh, sinh viên thông minh, học giỏi lại chuyên cần, nghiêm túc trong học tập nên quá trình phấn đấu trong học đường luôn “thuận buồm, xuôi gió” như một sự đương nhiên, nhưng con đường dựng nghiệp của anh lại quanh co, gập ghềnh, đa dạng, thăng, trầm. Tôi sửng sốt, kinh ngạc với 38 năm cống hiến, anh đã trải qua 11 cơ quan từ cấp huyện, tỉnh đến Trung ương. Thế nên, đọc đến các trang viết này chúng ta thật sự bị cuốn hút một cách say sưa khi tác giả thể hiện quan điểm, tâm tư tình cảm, cách thức giải quyết vấn đề, ý chí khắc phục khó khăn, quyết tâm vươn lên không ngừng nhằm hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
Khởi đầu của con đường lập nghiệp, nơi đầu tiên anh đến công tác là Trường Đoàn Thanh niên Khu tự trị Việt Bắc. Đây lại là đơn vị mới thành lập, cơ sở vật chất thiếu thốn, toàn trường là một công trường xây dựng ngổn ngang như để thử thách anh.
Xác định rõ nhiệm vụ, tâm huyết, gắn bó với nhà trường, anh đã cùng đội ngũ giáo viên hết mình trong công tác giảng dạy, tổ chức sinh hoạt, chăm lo đời sống tinh thần cho học viên. Chắc chắn rằng, học viên Trường Đoàn khu những năm đó sẽ không thể nào quên được thầy giáo Đàm Thơm, đẹp trai, dáng người thanh cao, nước da trắng, khuôn mặt trái xoan, cương nghị, tận tụy, trách nhiệm với công tác, xứng đáng là người giáo viên “vừa hồng, vừa chuyên”. Anh là Tổ trưởng giáo viên văn hóa, Ủy viên Thường vụ Công đoàn, Phó Bí thư Đoàn trường đặc trách chỉ đạo công tác học tập của học viên. Ngày 20/2/1974, anh đã vinh dự được kết nạp vào Đảng Lao động Việt Nam, với niềm sung sướng, tự hào của một thanh niên sống có lý tưởng, hoài bão chân chính, đánh dấu bước ngoặt trưởng thành trên chặng đường đời của anh. Theo sự phân công, điều động của Khu Đoàn, anh đến nhận công tác tại Đoàn các trường đại học - trung học chuyên nghiệp Khu tự trị Việt Bắc, là Ủy viên Thường vụ Thường trực.
Sau khi Khu tự trị giải thể, anh được về công tác tại Tỉnh đoàn Cao Lạng và được đề bạt giữ chức Chánh Văn phòng Tỉnh đoàn với bao nỗ lực, trăn trở, suy tư trong công tác. Tháng 8/1979, anh lại có quyết định về công tác tại Ban Tổ chức chính quyền tỉnh Cao Bằng. Nghiệp nhà giáo dường như vẫn đeo đẳng trong anh, đến năm 1982, anh lại được quyết định của UBND tỉnh bổ nhiệm giữ chức Phó Hiệu trưởng Trường Tại chức Kinh tế - Kỹ thuật tỉnh. Tại đây, anh đã được cấp trên cử đi học quản lý kinh tế tại Mát-xcơ-va (Liên Xô cũ). Sau khi từ Liên Xô về, cuối tháng 8/1987, anh có quyết định nhận công tác tại Văn phòng Tỉnh ủy Cao Bằng và đề bạt giữ chức Phó Văn phòng Tỉnh ủy. Tháng 2/1989, anh có quyết định bổ nhiệm Chánh Văn phòng Tỉnh ủy. Những năm tháng ấy, Văn phòng Tỉnh ủy luôn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, là một trong những thời kỳ huy hoàng của công tác văn phòng cấp ủy. Năm 1994, do yêu cầu công tác, anh có quyết định giữ chức Trưởng Ban Tổ chức chính quyền (nay là Sở Nội vụ), lần thứ hai trở lại là thủ trưởng cơ quan. Chưa đầy một năm công tác tại Ban Tổ chức chính quyền, anh lại nhận quyết định của Ban Thường vụ Tỉnh ủy đến công tác tại Huyện ủy Hòa An giữ trọng trách Bí thư Huyện ủy. Anh dồn tâm trí, nhiệt huyết, tận tâm, gương mẫu trong công tác, đưa Hòa An tiếp tục phát triển đi đầu toàn tỉnh trong xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội. Đại hội Đảng bộ tỉnh Cao Bằng khóa XIV, anh được Ban Chấp hành bầu vào Ban Thường vụ Tỉnh ủy. Tại kỳ họp thứ 11 Hội đồng nhân dân tỉnh khóa XII, anh được bầu giữ chức Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh, trong khi vẫn đương nhiệm Bí thư Huyện ủy Hòa An với tinh thần hăng hái, trách nhiệm, tận tụy, sâu sát, quyết đoán và đã hoàn thành tốt nhiệm vụ Đảng giao. Tiếp đó, Hội đồng nhân dân tỉnh khóa XIII, nhiệm kỳ 1999 - 2004 họp lần thứ nhất đã bầu anh giữ chức Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Cao Bằng.
Đại hội Đảng bộ tỉnh Cao Bằng khóa XV, nhiệm kỳ 2001 - 2005, anh đã vinh dự được Ban Chấp hành bầu giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy. Với cương vị, trọng trách mới, anh càng thể hiện quyết tâm cao trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện, có trọng tâm, trọng điểm và đề ra những giải pháp, biện pháp thực hiện hiệu quả nhằm đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh trên phạm vi toàn tỉnh.
Kết thúc 28 năm công tác trên quê hương Cao Bằng, anh đã bước qua những nấc thang của đường đời mà mấy ai đạt tới. Tháng 8/2004, Ban Bí thư ra quyết định điều động anh về công tác tại Ban Chỉ đạo Tây Bắc, trụ sở đặt tại thành phố Yên Bái. Thêm lần nữa anh xa gia đình, xa quê hương và lần thứ ba đến công tác tại cơ quan mới thành lập, mọi việc phải từ đầu. Anh được phân công xây dựng Quy chế làm việc của cơ quan và cùng anh em vất vả đôn đáo làm mọi việc để Ban sớm đi vào hoạt động hiệu quả. Công tác ở tầm vĩ mô trong nước, anh đã tiếp tục phát huy phẩm chất và năng lực của mình, nhanh chóng thích ứng công việc và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ tham mưu giúp cơ quan Trung ương chỉ đạo công tác dân tộc và tôn giáo. Với những nỗ lực hết sức mình vì sự nghiệp chung, tháng 9/2005, Thủ tướng Chính phủ đã ra quyết định bổ nhiệm anh giữ chức Phó Trưởng Ban Chỉ đạo Tây Bắc. Với cương vị mới cao hơn, anh lại tiếp tục cống hiến cần mẫn như con tằm nhả kén ươm tơ cho đời và gặt hái nhiều thành công trong công tác, góp phần quan trọng vào sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội của nhân dân các dân tộc miền núi phía Bắc. Trong đời thường, anh là người sống chân thành, rộng lượng và nhân hậu, coi trọng nghĩa tình, được bạn bè, đồng chí, anh em quý trọng, yêu mến, tin tưởng. Đặc biệt, anh luôn quan tâm tới gia đình riêng của mình. Dù rất bận công việc, nhưng anh vẫn dành thời gian về với vợ con thăm nom chu đáo, coi gia đình là một phần thực thể của chính mình, là cơ sở, động lực để anh hoàn thành nghiệp lớn.
“Những nẻo đường đời” giúp chúng ta nhìn nhận về quan điểm, hoài bão, lý tưởng, nhân cách sống, ý chí, bản lĩnh vươn lên vượt qua khó khăn thử thách trong cuộc sống và những bài học, kinh nghiệm, phương pháp công tác quý báu. Với lời kể giản dị, trung thực, chân thành, từ tốn thể hiện tư duy và chính kiến của tác giả, tác phẩm đã khắc họa chân dung về người cán bộ của Đảng có tâm, có tầm, giàu nghị lực, đậm đà nhân văn, lẽ sống, chắc chắn sẽ tạo nên những ấn tượng tốt đẹp và tình cảm yêu mến của bạn đọc gần xa.

Lê Chí Thanh

Viết bình luận

Hãy sử dụng tiếng Việt có dấu khi viết bài. Bình luận của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng

 (*) 

  (*)

   

Tắt bộ gõ Gõ tự động Telex VNI VIQR 

Số ký tự còn lại:

Protected by FormShield
Refresh