Bạn đang xem: Trang chủ » Non nước Cao Bằng

Nghề đẽo đá truyền thống ở Bình Lăng

Thứ năm 01/03/2018 16:00

Nghề đẽo đá truyền thống ở xã Bình Lăng (Quảng Uyên) đã tồn tại từ lâu đời. Các sản phẩm tạo ra trở thành những vật dụng thân thiết và hữu ích cho cuộc sống sinh hoạt của con người.

Ông Triệu Văn Nải đẽo chó đá.
Từ bao đời nay, trong nhà của người dân ở xã Bình Lăng nói riêng, trên địa bàn huyện Quảng Uyên và miền núi, vùng cao phía Bắc nói chung luôn hiện hữu cối xay, cối giã gạo bằng đá. Nhiều nhà tự tìm đá về làm cối, thấy đẹp nhiều người nhờ làm hộ, về sau do truyền miệng mà những người làm cối đá tốt, có uy tín được nhiều người tín nhiệm đặt làm nên trở thành nghề phụ của họ vào mỗi dịp nông nhàn.
Nhưng với sự phát triển nền công nghiệp trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa hiện nay, những vật dụng bằng đá nêu trên đã được thay thế bằng máy móc để xay xát thóc, ngô. Chỉ còn một số gia đình ở nông thôn vẫn thích sử dụng cối giã bằng đá, nên nghề đẽo đá ở Bình Lăng vẫn còn được duy trì. Đặc biệt, do nhu cầu của người dân thích đẽo tượng chó bằng đá để trưng trước cửa nhà nên nghề đẽo đá ở Bình Lăng có thêm một sản phẩm mới để phát triển và bảo tồn được nghề đẽo đá truyền thống. 
Ông Triệu Văn Nải bên sản phẩm cối giã bằng đá.
Theo ông Triệu Văn Nải, xóm Nà Chá 1, xã Bình Lăng (Quảng Uyên), nghề đão đá của nhiều người dân hiện nay ở xã do được “cha truyền con nối” hoặc tự học. Đây là một nghề vô cùng vất vả, đòi hỏi người thợ phải có sức khỏe và sự kiên trì mới làm được nghề. Từ năm 16 tuổi tôi đã tự học làm nghề đẽo đá, sản phẩm được ưa chuộng lúc đó là cối xay ngô và cối giã gạo. Để có được sản phẩm bền đẹp người thợ phải tự lên núi đá tìm nguyên liệu. Loại đá tốt được chọn làm sản phẩm phải là đá nguyên khối, không có thớ và không xuất hiện vết nứt, khi gõ âm thanh vang thì mới có thể đẽo ra sản phẩm tốt. Công cụ nghề đẽo đá vô cùng tỷ mỉ: Đục, đẽo, mài... để làm được sản phẩm vừa đẹp, bền và đáp ứng yêu cầu khách hàng. 
Với sản phẩm cối đá, người thợ tạo khối vuông trước, tùy theo độ cao của cối người thợ sẽ ước lượng sao cho phù hợp. Rồi họ sẽ đẽo phần chân cối, thân và miệng cối, sau cùng là lòng cối. Tùy theo ý muốn của người đặt mà người thợ sẽ đẽo chiếc cối to hay nhỏ. Đẽo tượng chó đá thì cần sự tỷ mỷ và mất nhiều thời gian hơn. Đầu tiên người thợ sẽ tạo khối hình chữ nhật đứng, sau khi xác định phần đầu, mặt và thân, người thợ đẽo phần đầu trước, tạc từ đỉnh đầu rồi tạc hai tai, đến mắt, mũi, miệng... sau cùng là thân và hai chân trước của chú chó. Nhu cầu của người dân là mua chó đá để thờ hoặc để ở trước cửa nhà nên người thợ luôn đẽo hình chú chó ngồi, nên chỉ tạc hai chân và mặt chú chó. Sản phẩm chó bằng đá không chỉ được nhân dân quanh vùng ưa chuộng đặt mua tượng chó đá để đặt trước cửa mà khách hàng ở tỉnh Lạng Sơn, Bắc Kạn... cũng rất được ưa chuộng và đến đặt mua vì tượng chó đá tại Bình Lăng được đẽo rất tỷ mỷ, đẹp mắt và bền. 
Nghề đẽo đá ở Bình Lăng với sản phẩm tạo ra, như: cối xay, cối giã, chó đá... trở thành những vật dụng thân thiết và hữu ích cho cuộc sống sinh hoạt và đời sống tâm linh của con người. 
Ngân Hà

Viết bình luận

Hãy sử dụng tiếng Việt có dấu khi viết bài. Bình luận của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng

 (*) 

  (*)

   

Tắt bộ gõ Gõ tự động Telex VNI VIQR 

Số ký tự còn lại:

Protected by FormShield
Refresh