Bạn đang xem: Trang chủ » Ký - Phóng sự

Chuyện nghề thợ xây

Chủ nhật 05/08/2018 06:00

“Vất vả nào bằng kiếp thợ xây/Dãi nắng, dầm mưa suốt đêm ngày/Xi măng, sắt thép hòa cát sỏi/Giàn giáo, bai hồ lẫn thước dây… Người nếu yêu nghề, nghề chẳng phụ/Mồ hôi rơi ướt chén rượu đầy”. Những vần thơ tả về nghề thợ xây như khắc họa lên hình ảnh một trong những nghề đầy vất vả, cực nhọc trong xã hội. Phơi nắng, dầm mưa, đứng chông chênh trên những chiếc giàn giáo, không bảo hộ, không bảo hiểm…, tai nạn, nguy hiểm rình rập nhưng vì mưu sinh những người thợ xây vẫn nỗ lực theo nghề, bám công trình để kịp bàn giao đúng thời hạn.

Thợ xây làm việc trên cao, nguy hiểm nhưng không hề có bảo hộ lao động.

NGHỀ VẤT VẢ
Đôi tay chai sần, quần áo lấm lem, mồ hôi nhễ nhại cùng mái tóc cháy nắng… là những hình ảnh đặc trưng của người thợ xây. Thợ xây là một trong những nghề tự do vất vả nhất, vừa nặng nhọc vừa nguy hiểm nhưng ở đâu có công trình xây dựng, ở đó có thợ xây. Từ xây dựng nhà cấp 4 đến những ngôi nhà cao tầng đều có sự xuất hiện của họ. Thợ xây thời nay tập hợp nhiều đối tượng, chiếm phần đông là những người lao động ở các miền quê, tranh thủ lúc nông nhàn đi làm để có thêm thu nhập. Một bộ phận khác là thanh niên, phụ nữ ở quê không có ruộng đất, việc làm ổn định nên cũng “đầu quân” vào nghề này. Đây là nghề tương đối nặng nhọc nhưng không tốn nhiều thời gian để học nghề. Vì thế, để đứng vào “hàng ngũ” thợ xây dựng không khó, chỉ cần đạt yêu cầu về sức khỏe, siêng năng, cần cù, chịu khó học hỏi là đủ điều kiện làm việc...
Cũng như nhiều tỉnh miền núi khác, thợ xây Cao Bằng chủ yếu là thợ ở các tỉnh miền xuôi như: Nam Định, Hà Nội, Bắc Ninh, Bắc Giang, Hưng Yên, Thái Bình… Dù giá thành thuê cao hơn thợ xây tại tỉnh nhưng theo đánh giá chung, thợ xây dưới xuôi có kỹ năng nghề cao hơn, chăm chỉ hơn nên khách hàng cũng yên tâm hơn về chất lượng công trình khi thuê đội thợ xây dưới xuôi. Giữa cái nắng chói chang giữa mùa hè, chúng tôi tìm về các công trình đang xây dựng tìm hiểu những vất vả, lo toan, nghe tâm sự vui buồn với nghề của những người thợ.
Vừa trát xong một mảng tường lớn, ông Nguyễn Văn Thành, quê xã Tân Thịnh, huyện Nam Trực (Nam Định) nghỉ tay uống chén nước chè. Ông Thành tâm sự: Ở quê, nhà chỉ có vài sào ruộng nên hơn 20 năm nay tôi đã theo nghề thợ xây để kiếm thêm thu nhập. Từ học nghề ở quê rồi đi khắp các tỉnh lân cận hay những tỉnh miền núi, cứ ở đâu nhiều việc là tôi lại theo đội thợ đi làm. Trước đây, thợ xây ở quê chỉ đảm đương những công việc xây trát đơn giản như dựng ngôi nhà cấp bốn ba gian hoặc năm gian, dựng khu nhà kho hợp tác xã, làm căn bếp, cái chuồng lợn, cổng ngõ, bờ tường... Vì thế mà dụng cụ làm nghề cũng khá đơn giản. Các công trình xây dựng và nghề thợ xây bây giờ khác xưa rất nhiều. Vật liệu xây dựng có sẵn từ bình dân đến cao cấp, chỉ cần khách có nhu cầu, ô tô vận chuyển vật liệu đổ tận chân công trình. Nhà nào, công trình nào cũng xây kiên cố, đổ bê tông cốt thép. Chủ thầu và thợ khỏi lo thiếu vữa, phải dùng dè xẻn như ngày trước. Các đội thợ xây dựng giờ được trang bị thêm nhiều loại công cụ và máy móc như: Máy tời, máy trộn, máy đầm, máy cưa, máy khoan, máy cắt... nên cũng bớt vất vả hơn đôi chút. Dù là lao động tay chân, nhưng ngoài sức khỏe, người thợ xây cũng phải có đầu óc tính toán, đôi tay khéo léo và quan trọng nhất là sự cẩn thận, tỉ mỉ. Người thợ mới vào nghề sẽ trải qua thời gian làm thợ phụ. Nếu sau thời gian này có sự tiến bộ, tay nghề vững, có thể đảm đương được những khâu quan trọng, họ sẽ được làm thợ chính. Hằng ngày, từ 5 rưỡi sáng mùa hè, mùa đông khoảng 6 giờ, chúng tôi đã có mặt ở công trình. Nhiều hôm nắng to đứng trên giàn giáo cao hoa mắt không cẩn thận có thể bị tai nạn lao động bất cứ lúc nào. Việc giẫm lên đinh, té ngã hay bị vật liệu rơi trúng người gần như ai cũng gặp phải nếu đã theo nghề.
… VÀ NHIỀU NGUY HIỂM
Đến một công trình nhà cao tầng trên đường Phai Khắt - Nà Ngần, phường Sông Hiến (Thành phố), chúng tôi thấy 5 người thợ đang phơi mình dưới ánh nắng như đổ lửa. Người xây, người đổ vữa, người chuyển vật liệu trên độ cao khiến nhiều người nhìn không cũng đủ hoa mắt chóng mặt. Người thợ xây đứng trên giàn giáo lắp bằng tre, ván gỗ tạm bợ trông rất chênh vênh. Một tay cầm gạch xếp lên tường, một tay xúc vữa lên để gắn kết những viên gạch vào nhau thành những bức tường kiên cố. Đôi tay thoăn thoắt chỉ loáng cái đã xây được thêm vài hàng gạch.
Đang kiểm tra tiến độ công trình, ông Mạnh, một “cai thầu” xây dựng các công trình nhà ở, quê Bắc Ninh cho biết: Hiện nay, các đội thợ xây đa số đều khoán gọn theo công trình vì chấm theo công nhật có người chăm, người lười nên khó có sự công bằng giữa từng thợ. Giá xây dựng hiện nay trung bình khoảng 700.000 - hơn 1 triệu đồng/m2, tùy theo nhà cấp 4 hay nhà cao tầng. Để hoàn thiện xong một ngôi nhà, chi phí công xây dựng cũng chiếm khoảng 1/3 tổng giá tiền. Chúng tôi sẽ nhận trước khoảng 1/2 tiền công, khi hoàn thiện xong sẽ nhận chỗ còn lại. Đội thợ của tôi hiện có hơn 10 người, cứ hơn 5 người sẽ phụ trách một ngôi nhà. Thợ xây làm cho tôi đều là thợ dưới Bắc Ninh, còn thợ phụ hồ mới thuê những người ở tỉnh với giá khoảng hơn 100 nghìn đồng/ngày. Tôi chủ yếu chỉ nhận xây nhà, có ngôi nhà chỉ xây dựng khoảng 3 tháng nhưng có những ngôi nhà cao tầng có khi cả nửa năm mới hoàn thành và bàn giao cho chủ nhà. Để đảm bảo an toàn cho thợ, tôi luôn dặn thợ làm việc cẩn thận vì tính mạng là quan trọng nhất. Tôi cũng chú ý trang bị bảo hộ lao động như mũ, găng tay, ủng… nhưng đội ngũ thợ xây rất ít khi sử dụng vì họ bảo vướng víu khi làm việc. Hơn chục năm làm nghề xây dựng, tôi và những người thợ xây đã gắn bó với nhau khăng khít như các thành viên trong một gia đình.
Kéo vạt áo lau vội những giọt mồ hôi trên trán, anh Trần Văn Đức, quê Bắc Giang chia sẻ: Hầu hết cánh thợ xây như chúng tôi đều xuất thân từ nông dân, cuộc sống khó khăn, học vấn thấp nên chấp nhận theo nghề này. Gia đình tôi có 5 người đều trông cậy vào 2 sào ruộng, thu nhập bấp bênh nên tôi đành đi làm thợ xây để có tiền gửi về cho gia đình. Đến nay tôi đã hơn 10 năm theo nghề. Cả ngày vất vả nhưng nơi ăn chốn ở cũng tạm bợ, chỉ là những lều lán dựng lên ngay tại công trường, quây xung quanh bằng những tấm vải bạt, mái che là những tấm tôn cũ hay tấm phibro xi măng. Chúng tôi phải cố gắng chi tiêu tiết kiệm như vậy thì mỗi tháng mới có vài triệu đồng gửi về quê cho gia đình. Nhiều khi buồn, nhớ nhà lắm nhưng vì miếng cơm manh áo nên cả năm chỉ dám về nhà dịp tết hay nhà có công việc quan trọng.
Chia tay những người thợ trên công trường khi mặt trời vừa tắt, người dọn dẹp, người cất đồ nghề, nhiều thợ vui tính còn hát vang vài câu hát cho vui. Chúng tôi cảm nhận được đâu đó vẫn còn những tiếng thở dài sau một ngày lao động mệt nhọc, nhưng cũng có cả tiếng cười đùa rôm rả của những người thợ xây lạc quan yêu đời vì họ thấy vui khi là những người tạo nên những công trình, những ngôi nhà khang trang, góp phần tạo nên diện mạo mới và vẻ đẹp hôm nay của khắp các làng quê hay phố thị.

Trúc Linh

Viết bình luận

Hãy sử dụng tiếng Việt có dấu khi viết bài. Bình luận của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng

 (*) 

  (*)

   

Tắt bộ gõ Gõ tự động Telex VNI VIQR 

Số ký tự còn lại:

Protected by FormShield
Refresh