Bạn đang xem: Trang chủ » Hồ sơ - Tư liệu

Xây dựng lực lượng vũ trang, thành lập Đội Việt Nam Tuyên truyền giải phóng quân

Thứ hai 17/02/2020 15:00

Giành chính quyền về tay nhân dân bằng đội quân công nông, đó là tư tưởng chỉ đạo đấu tranh vũ trang của Đảng được thể hiện trong Chính cương vắn tắt do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc soạn thảo ngay khi Đảng ta ra đời. Tiếp thu chủ nghĩa Mác - Lê-nin và những bài học kinh nghiệm đấu tranh chống ngoại xâm của dân tộc, Người khẳng định: Con đường giải phóng dân tộc ta là con đường cách mạng bạo lực, vũ trang khởi nghĩa, “Không có lực lượng vũ trang (LLVT) thì không thể đánh thắng được bọn áp bức”.

Nhà bia trung tâm tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt rừng Trần Hưng Đạo, xã Tam Kim (Nguyên Bình) - nơi thành lập Đội Việt Nam Tuyên truyền giải phóng quân. Ảnh: Thế Vĩnh

Tại Hội nghị Trung ương Tám (tháng 5/1941) do đồng chí Nguyễn Ái Quốc chủ trì đã xác định rõ: “Chuẩn bị khởi nghĩa là nhiệm vụ trung tâm của Đảng và nhân dân trong giai đoạn hiện nay”. Người chỉ thị cho Đảng bộ Cao Bằng khẩn trương “chọn những người tốt nhất để tổ chức thành đội tự vệ và tự vệ chiến đấu, phải xây dựng được một LLVT sẵn sàng”. Phát triển lực lượng chính trị, hình thành các khu hoàn toàn Việt Minh, các đội Nam tiến, Tây tiến, Đông tiến đi đến đâu thì xây dựng LLVT đến đó, "Ở đâu có Việt Minh là ở đó có tự vệ" nhằm củng cố, bảo vệ xóm làng, bảo vệ cách mạng và chống địch khủng bố.

Thực hiện sự chỉ đạo của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, vấn đề quan trọng trước tiên là đào tạo đội ngũ cán bộ quân sự, từ tháng 6/1941 - 10/1944, Đảng bộ Cao Bằng đã chọn cử 68 hội viên cứu quốc của các châu Hòa An, Hà Quảng, Nguyên Bình theo học các lớp quân sự tại Điền Đông, Liễu Châu (Trung Quốc). Đó là những “hạt giống đỏ” đầu tiên của LLVT Cao Bằng và khu Việt Bắc. Công tác huấn luyện quân sự tại chỗ cũng được tiến hành khẩn trương.

Cuối năm 1941, các đồng chí Lê Thiết Hùng, Lê Quảng Ba, Hoàng Sâm mở các lớp quân sự huấn luyện cho 100 học viên. Sau đó là các lớp quân chính được tổ chức tại các châu Hòa An, Hà Quảng, Nguyên Bình. Các học viên được trang bị kiến thức về xây dựng LLVT, chiến thuật, chiến lược quân sự và nắm vững, thực hành binh khí, kỹ thuật. Kết thúc khóa học, học viên trở về địa phương tổ chức huấn luyện cho các châu, xã trên phạm vi toàn tỉnh.

Tháng 10/1941, theo chỉ thị của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, Tỉnh ủy Cao Bằng thành lập Đội du kích tập trung đầu tiên tại Pác Bó, xã Trường Hà, châu Hà Quảng do đồng chí Lê Quảng Ba làm Đội trưởng, đồng chí Trần Sơn Hùng làm Đội phó, đồng chí Lê Thiết Hùng làm Chính trị viên. Đội được trang bị 2 súng lục, 1 súng thập, 1 súng bát, 2 súng trường với nhiệm vụ bảo vệ cơ quan lãnh đạo của Đảng, bảo vệ cán bộ, làm giao thông liên lạc, tuyên truyền võ trang trong quần chúng, giúp huấn luyện tự vệ chiến đấu cho cơ sở.

Đến cuối năm 1942, phong trào tham gia vào các đội tự vệ và luyện tập quân sự phát triển rầm rộ, sôi nổi. Năm 1943, các châu Nguyên Bình, Hòa An, Hà Quảng đều có một trung đội hoặc một đại đội tự vệ, một tiểu đội hay một trung đội tự vệ chiến đấu. Các đội tự vệ được trang bị ít súng, còn lại là gươm, dao, giáo, mác, gậy gộc, nhưng các chiến sĩ đều hừng hực khí thế rèn luyện và sẵn sàng chiến đấu, bảo vệ xóm làng.

Tháng 4/1943, Đội vũ trang được thành lập ở Lũng Thàn, Bình Lãng, châu Nguyên Bình (nay là xã Bình Lãng, Thông Nông) gồm 30 hội viên người Mông, sau đó là Tắp Ná (Thông Nông). Tháng 5/1943, các tổng Việt Minh Hoàng Diệu, Trọng Con, Tranh Đấu, Tri Phương, Lê Lợi, Văn Định lần lượt được thành lập nhằm bảo vệ các xã, tổng, khu Việt Minh hoàn toàn.

Cuối năm 1943, đầu năm 1944, LLVT nhiều nơi trong tỉnh tổ chức diễn tập quân sự, điển hình là cuộc diễn tập quân sự tại Nà Sác (Hà Quảng) với hơn 100 tự vệ tham gia. Cuộc diễn tập ở Hòa An có số lượng tự vệ tham gia tới hơn 1.000 người, tạo nên không khí sục sôi cách mạng khắp nơi. Tháng 3/1944, châu Hà Quảng thành lập một trung đội vũ trang thoát ly với 50 đội viên do đồng chí Dương Đại Lâm làm đội trưởng; một trung đội ở Hòa An do đồng chí Nguyễn Thế Đỗ làm đội trưởng; một trung đội của khu Thiện Thuật do đồng chí Cao Lý làm đội trưởng.

Lần lượt các xã: Tam Kim, Hưng Đạo, Hoa Thám, Minh Tâm (Nguyên Bình) đều thành lập các tiểu đội vũ trang. Bên cạnh việc bảo vệ cách mạng và tài sản của nhân dân, các đơn vị này chủ động ngăn chặn các đợt khủng bố của địch và tổ chức phục kích, tiêu diệt địch, bảo vệ an ninh tại địa phương.

LLVT của tỉnh không ngừng phát triển đặt ra yêu cầu về trang bị vũ khí cho các đơn vị. Thực hiện Chỉ thị của Tổng bộ Việt Minh về chuẩn bị tổng khởi nghĩa, Liên Tỉnh ủy Cao - Bắc - Lạng chỉ đạo thành lập xưởng sản xuất vũ khí tại vùng núi Lam Sơn thuộc châu Hòa An. Công xưởng này đã sản xuất được một số bộc phá, lựu đạn, rèn dao, giáo, mác, sửa chữa súng cung cấp cho các đơn vị tự vệ.

Được lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc quan tâm trực tiếp chỉ đạo, nhân dân các dân tộc Cao Bằng đã tạo nên khu căn cứ địa cách mạng rộng lớn, kết nối hành lang liên hoàn từ Pác Bó (Hà Quảng), Lam Sơn (Hòa An) đến Thiện Thuật, Quang Trung của đồng bào Dao, Mông (Nguyên Bình).  
Thực hiện chỉ thị của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, vào lúc 17 giờ ngày 22/12/1944, Lễ thành lập Đội Việt Nam Tuyên truyền giải phóng quân - tiền thân của Quân đội nhân dân Việt Nam diễn ra tại khu rừng Trần Hưng Đạo (Nguyên Bình).

Đó là sự kiện chính trị, quân sự quan trọng, bước ngoặt tạo nên sự nhảy vọt trong xây dựng LLVT cách mạng của Đảng ta. Đội gồm 34 chiến sĩ, do đồng chí Võ Nguyên Giáp chỉ huy; trong đó có 25 người con ưu tú của nhân dân các dân tộc Cao Bằng. Sau khi ra đời, Đội lập công xuất sắc, đánh thắng ngay hai trận đầu Phai Khắt, Nà Ngần, mở ra trang sử hào hùng truyền thống "bách chiến, bách thắng" của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Kỳ sau: Cao Bằng trong Tổng khởi nghĩa Tháng Tám và Quốc khánh 2/9/1945

Lê Chí Thanh

Viết bình luận

Hãy sử dụng tiếng Việt có dấu khi viết bài. Bình luận của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng

 (*) 

  (*)

   

Số ký tự còn lại:

Protected by FormShield
Refresh