Bạn đang xem: Trang chủ » Hồ sơ - Tư liệu

Đất và người Trùng Khánh

Thứ sáu 04/08/2017 06:00

Huyện Trùng Khánh nằm ở phía Đông của tỉnh Cao Bằng, có độ cao trung bình từ 600 - 800 m so với mực nước biển, thấp dần từ Tây Bắc xuống Đông Nam với cấu trúc địa hình đa dạng, phức tạp. Trải qua công sức khai phá của các bậc tiền nhân, đồng bào các dân tộc Trùng Khánh đã tạo nên những cánh đồng màu mỡ, trù phú xen giữa những dãy núi đá vôi như bức tường thành muôn đời che chắn cho giang sơn đất Việt mãi bình yên.


Một góc Thị trấn huyện Trùng Khánh. Ảnh: thế vĩnh
Quê hương Trùng Khánh được tạo hóa ưu đãi khí hậu ôn hòa, có hệ thống núi cao, thảm thực vật dày đặc, phong phú, như: nghiến, quý, lát, thông và các loại quả: lê, mận, đào, cam..., đặc biệt là hạt dẻ nổi tiếng. Các loại động vật: hổ, sơn dương, hươu, nai, khỉ, vượn cao vít, lợn rừng, gà rừng. Có hai con sông Bắc Vọng, Quây Sơn chảy êm đềm với nhiều loại cá đặc sản: chép, trầm xanh, trầm hương, chiết, chuối, ba ba... Hai con sông bốn mùa bồi đắp phù sa cho những cánh đồng lúa màu mỡ ở các xã: Ngọc Khê, Đình Phong, Chí Viễn, Đàm Thủy, Trung Phúc, Phong Nặm, Lăng Hiếu, Phong Châu, Đức Hồng... Ngoài tài nguyên phong phú của núi rừng, sông nước, dưới lòng đất của quê hương Trùng Khánh có rất nhiều loại khoáng sản quý, như: măng gan, bô xít, thạch anh...
Trùng Khánh được tạo hóa ban tặng cho những danh lam thắng cảnh nổi tiếng, như: thác Bản Giốc, động Ngườm Ngao, cánh đồng Ngọc Khê chẳng khác nào như “vịnh Hạ Long trên cạn”. Thác Bản Giốc được tạo bởi con sông Quây Sơn bắt nguồn từ Trung Quốc vào nước ta tại Pò Peo, xã Ngọc Khê rồi đi qua các xã Đình Phong, Chí Viễn. Khi đến xã Đàm Thủy, con sông hiền hòa lượn quanh dưới chân núi Co Muông, vượt qua cánh đồng trước làng Bản Giốc rồi đột ngột hạ mình hơn 50 mét thành thác, tung bọt nước trắng xóa, hơi nước bốc lên tạo ra màn sương huyền ảo bay ngang lưng chừng núi như dải lụa hùng vĩ và đầy thơ mộng. Cũng trong lòng núi đá vôi xóm Bản Gun, xã Đàm Thủy, động Ngườm Ngao được hình thành bởi sự phong hóa lâu đời của địa hình các-tơ. Bước vào cửa động, du khách như lạc vào thế giới thần tiên. Từ trên vòm đá cao, rủ xuống những dải thạch nhũ kỳ diệu, lấp lánh cùng các “tượng đá” nhiều hình dáng quyễn rũ như bông sen ngược, cây bạc, cây vàng, ruộng bậc thang, đàn đá... Sừng sững bên sườn núi, đối diện với thác Bản Giốc là Chùa Phật tích Trúc Lâm như cột mốc tâm linh vững chãi, khẳng định chủ quyền muôn đời của non sông đất Việt. Chính khu du lịch này, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch chung xây dựng Khu du lịch thác Bản Giốc và Quy hoạch chi tiết Khu trung tâm du lịch thác Bản Giốc nhằm mục tiêu phát triển du lịch Quốc gia và tỉnh Cao Bằng với phạm vi nghiên cứu có quy mô khoảng 1.700 ha và phạm vi lập quy hoạch chung xây dựng có quy mô 1.000 ha. Nơi đây đã và đang hứa hẹn số lượng du khách trong và ngoài nước đến tham quan, nghỉ dưỡng ngày càng nhiều, góp phần thúc đẩy phát triển KT - XH của huyện, tỉnh và khu vực.
Bên cạnh những thế mạnh về tài nguyên, khoáng sản, Trùng Khánh còn có hệ thống di tích lịch sử văn hóa đặc sắc, như: đền thờ Trần Hưng Đạo, miếu Quan Đế (thị trấn Trùng Khánh); thành nhà Mạc, xóm Bản Luông; đền thờ Hoàng Lục ở Đoỏng Lình, xóm Chi Choi, xã Đình Phong, thờ An Biên tướng quân Hoàng Lục - người có công lao to lớn trong cuộc chống quân Tống xâm lược thế kỷ thứ 11, góp phần gìn giữ non sông đất Việt. Bên cạnh hệ thống di tích lịch sử văn hóa đa dạng, Trùng Khánh còn có kho tàng văn hóa phi vật thể đồ sộ: lượn tứ quý, lượn then, hát then, pựt lằn, phuối rọi, nàng ới, dá hai...
 Vùng đất địa linh Trùng Khánh được tạo hóa ưu đãi cho đồng ruộng phì nhiêu, thác nước đẹp, động lớn nổi tiếng, sông dài nước ngọt bốn mùa, hoa thơm, quả ngọt quanh năm. Địa linh ấy đã sản sinh bao nhân kiệt thời nào cũng có, lưu danh muôn đời. Thế kỷ thứ XI có An Biên tướng quân Hoàng Lục. Trước Cách mạng Tháng Tám 1945, quê hương Trùng Khánh đã sinh ra những người con ưu tú, như: Lô Trung Thành, Bắc Sơn, Trung Sơn, Minh Hải, Cao Thăng, Chí Viễn, Đình Phong... không cam phận làm nô lệ đã đi theo Mặt trận Việt Minh đánh đuổi đế quốc giành độc lập dân tộc. Trùng Khánh có nhiều người con ưu tú trở thành Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, như: La Văn Cầu, Phùng Văn Khầu, Triệu Văn Báo, Hoàng Đình Hợp, Hoàng Văn Nô, Nông Văn Việt, Hoàng Văn Thượng. Trong lĩnh vực khoa học, những người con ưu tú của quê hương Trùng Khánh cũng chiếm lĩnh đỉnh cao khoa học, như: Giáo sư, Thầy thuốc Nhân dân Bành Khìu; Thầy thuốc Nhân dân Lý Thị Tứng; Phó Giáo sư, Tiến sỹ ngôn ngữ học Hoàng Ma; Phó Giáo sư văn học nghệ thuật Hoàng Sự; Tiến sỹ, bác sỹ Phan Minh; Tiến sỹ nông học Lô Thị Tiềm; Phó Giáo sư, Tiến sỹ Nông Thanh Sơn; Giáo sư, Tiến sỹ Lê Chí Hải...
Đoàn rước lễ trong Lễ hội Co Sàu, Thị trấn huyện Trùng Khánh.
Trong lĩnh vực văn học - nghệ thuật, quê hương Trùng Khánh cũng xuất hiện những gương mặt nổi bật. Ngay từ thế kỷ XVII, thời nhà Mạc đã xuất hiện nhà thơ Nông Quỳnh Văn ở Nga Ổ (xã Chí Viễn) để lại cho đời nhiều tác phẩm văn học giá trị, như: Trường ca tứ quý và Lượn Ba chu. Sau này chúng ta có quyền tự hào về các họa sĩ: Vi Kiến Minh, Vi Kiến Thành, Nghệ sĩ Ưu tú Vi Hòa; các nhà thơ: Từ Ngàn Phố, Bế Thành Long, Vi Thùy Linh. Ở tỉnh Cao Bằng có 4 nhà văn được Giải thưởng Nhà nước, trong đó, Trùng Khánh có 2 nhà văn là Y Phương, Cao Duy Sơn. Đặc biệt, nhà văn Cao Duy Sơn đoạt Giải thưởng ASEAN với tập truyện ngắn "Ngôi nhà xưa bên suối". 
Ngày nay, lớp lớp con em của quê hương Trùng Khánh dù ở đâu, làm việc, công tác trong lĩnh vực nào cũng mang nặng một tâm nguyện là phấn đấu hết mình cho mục tiêu xây dựng nước Việt Nam hùng cường, giàu mạnh, góp phần bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam và ngày càng làm rạng danh quê hương Trùng Khánh.
Mông Văn Bốn

Viết bình luận

Hãy sử dụng tiếng Việt có dấu khi viết bài. Bình luận của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng

 (*) 

  (*)

   

Tắt bộ gõ Gõ tự động Telex VNI VIQR 

Số ký tự còn lại:

Protected by FormShield
Refresh